‘Wat vandaag afval is, kan morgen een waardevolle grondstof zijn’

Veel bedrijven zien hun reststromen vooral als iets waar ze vanaf moeten. Maar wat als die materialen juist economische waarde hebben? Volgens Martijn Agterhuis van HKS The Metal Company liggen er volop kansen voor ondernemers die anders naar hun afval kijken. Van het terugwinnen van waardevolle metalen tot het verminderen van de afhankelijkheid van grondstoffen uit het buitenland. Tijdens de Collegetour Circulariteit op 18 november vertelt hij hoe circulariteit in de praktijk werkt en waarom bedrijven daar nu al mee aan de slag moeten.

Van afval naar waardevolle grondstoffen

Bij HKS is circulariteit geen nieuw initiatief, maar de basis van het bedrijfsmodel. Het bedrijf verwerkt afgedankte metalen, elektronische apparaten en batterijen en zorgt ervoor dat waardevolle materialen opnieuw als grondstof kunnen worden gebruikt. Daarmee krijgen materialen een tweede leven en zijn er minder nieuwe grondstoffen nodig.

“Circulariteit vormt de kern van ons bedrijfsmodel. We zorgen ervoor dat afgedankte materialen niet als afval eindigen, maar opnieuw beschikbaar komen als hoogwaardige grondstoffen voor de industrie”, vertelt Martijn.

Toch merkt hij dat veel bedrijven nog anders naar hun reststromen kijken. Wat overblijft na een productieproces wordt vaak gezien als afval en daarmee als kostenpost. Terwijl juist die materialen waarde kunnen vertegenwoordigen.

Denk aan metalen zoals koper en aluminium. Door goed te kijken welke materialen vrijkomen en wat ermee gebeurt, kunnen bedrijven nieuwe mogelijkheden ontdekken voor hergebruik of recycling.

Weet jij waar jouw materialen terechtkomen?

Volgens Martijn is het belangrijk om verder te kijken dan alleen de inzameling van afval. Want wat gebeurt er eigenlijk met de materialen nadat ze je bedrijf verlaten? Een reststroom kan worden ingezameld en verwerkt, maar dat betekent niet automatisch dat de materialen ook weer als hoogwaardige grondstof worden ingezet.

Daarom adviseert hij ondernemers om te zoeken naar verwerkers die de hele keten inzichtelijk kunnen maken en ervoor zorgen dat materialen daadwerkelijk opnieuw worden gebruikt. Kortere ketens kunnen daarbij voordelen bieden. Ze maken het makkelijker om de kwaliteit van materialen te behouden, de herkomst te volgen en meer economische waarde uit reststromen te halen.

Martijn geeft een aansprekend voorbeeld: “Hoe mooi is het als je weet dat jouw reststroom aluminium uiteindelijk terechtkomt in een nieuwe Mercedes?”

Het laat zien dat afval niet het eindpunt hoeft te zijn. Het kan juist het begin vormen van een nieuw product.

Waarom circulariteit steeds belangrijker wordt

De noodzaak om slimmer met grondstoffen om te gaan neemt toe. Materialen worden schaarser, prijzen kunnen stijgen en de beschikbaarheid van grondstoffen is steeds vaker afhankelijk van internationale ontwikkelingen.

Volgens Martijn doen bedrijven er daarom verstandig aan om nu al na te denken over hun materiaalgebruik. “Ondernemers die vandaag investeren in circulariteit, vergroten hun weerbaarheid tegen toekomstige grondstoftekorten en prijsstijgingen.”

Maar circulariteit vraagt om meer dan alleen goed recyclen. Ook de herkomst van nieuwe materialen speelt een belangrijke rol.

Martijn pleit ervoor om meer grondstoffen binnen Europa in te kopen en gerecyclede materialen opnieuw in Europese producten te verwerken. Daarmee ontstaat ook meer vraag naar grondstoffen die hier worden teruggewonnen.

“Circulariteit kan alleen werken als de hele keten meedoet.” Daar ligt volgens hem een belangrijke uitdaging. Zolang bedrijven nieuwe grondstoffen van buiten Europa blijven inkopen zonder gebruik te maken van lokaal beschikbare gerecyclede materialen, blijft het lastig om een volledig circulaire keten op te bouwen.

Recycling wordt steeds complexer

Tegelijkertijd is het terugwinnen van materialen niet altijd eenvoudig. Producten bestaan steeds vaker uit verschillende materialen en elektronische onderdelen die moeilijk van elkaar te scheiden zijn. Denk bijvoorbeeld aan meubels met ingebouwde USB-oplaadpunten of kleding met verwarmingselementen. Die ontwikkeling maakt recycling ingewikkelder. Het vraagt om nieuwe technieken, maar ook om samenwerking tussen producenten, inzamelaars en verwerkers.

Daarnaast speelt de prijs een belangrijke rol. Gerecyclede materialen moeten concurreren met nieuwe grondstoffen. Als die goedkoper zijn, is de keuze voor hergebruik niet altijd vanzelfsprekend.

Juist daarom is samenwerking in de hele keten volgens Martijn onmisbaar. Alleen als bedrijven samen verantwoordelijkheid nemen voor hun materialen, kunnen circulaire oplossingen op grotere schaal werken.

‘Circulariteit is geen toekomstbeeld, maar dagelijkse praktijk’

Tijdens de Collegetour Circulariteit op 18 november deelt Martijn zijn ervaringen vanuit HKS. Hij hoopt vooral dat ondernemers met een andere blik naar hun eigen materiaalstromen gaan kijken. “Metaal- en elektronicareststromen mogen geen bijzaak meer zijn. Circulariteit is geen toekomstbeeld, maar dagelijkse praktijk.”

Zijn boodschap aan ondernemers is helder: kijk eens kritisch naar de materialen die je bedrijf verlaten. Welke waarde zit daar nog in? Waar komen ze terecht? En zijn er mogelijkheden om ze opnieuw te gebruiken of hoogwaardiger te laten verwerken? Want wie zijn reststromen beter leert kennen, ontdekt mogelijk niet alleen kansen om duurzamer te werken, maar ook om kosten te verlagen en meer waarde uit materialen te halen.

Ontdek de kansen tijdens de Collegetour Circulariteit

Hoe maak je van circulair ondernemen een verdienmodel? Op woensdag 18 november 2026 organiseert RIVU vanuit Grote Oogst de Collegetour Circulariteit.

Onder leiding van Guido Braam gaan ondernemers met elkaar in gesprek over de kansen en uitdagingen van circulaire businessmodellen. Met praktijkvoorbeelden van onder andere HKS/Mirec, HTC Parking & Security en InduSym.

Schijf je in

Martijn Agterhuis van HKS The Metal Company